20:05
1/6/2012

Fascynujący artykuł w New York Times opisuje, jak to wywiady pewnego dziennikarza z kilkoma bliskimi współpracownikami amerykańskiego prezydenta ujawniły, że to Barack Obama wydał nakaz ataku komputerowego na Iran. W efekcie stworzono Stuxneta, który jak przyznają Amerykanie, trochę wymknął się im spod kontroi…

Koledzy Obamy zaczynają sypać…

Autorem artykułu w NYT jest David Sanger, który pracuje nad książką “Confront and Conceal: Obama’s Secret Wars and Surprising Use of American Power“. Na podstawie przeprowadzonych wywiadów, David ujawnia, że USA wspólnie z Izraelem stworzyły Stuxneta — robaka, którego zadaniem było włamać się do Irańskiej elektrowni i sparaliżować jej pracę.

Ameryka Izrael

Współpraca pomiędzy Ameryką i Izraelem dała światu Stuxneta

Oto powody z jakich USA zbudowało Stuxneta:

  • Opóźnienie Iranu w swoim nuklearnym programie,
  • Uniknięcie zbrojnego ataku Izraela na Iran i rozprzestrzenienia się walk w rejonie

Młodszy brat Stuxneta

Przed faktycznym atakiem, do zamkniętej sieci Natanz wpuszczono wstępną wersję robaka, której zadaniem było jedynie zmapowanie sieci elektrowni. Jak podsumowuje to jedna z osób pracująca przy “wdrożeniu Stuxneta”, infekcja odseparowanej od świata sieci elektrowni złośliwym oprogramowaniem była łatwa:

“It turns out there is always an idiot around who doesn’t think much about the thumb drive in their hand.”

Na podstawie zebranych przez mappera danych testowano różne scenariusze uszkodzenia urządzeń, które wykrył mapper. Co ciekawe, testy przeprowadzano na środowisko będącym wierną kopią infrastrukutury z Natanz. Odpowiedni sprzęt zapewniła Libia — w 2003 zarekwirowano w niej ten sam typ wirówek, które Irańczycy wykorzystali do budowy swojej elektrowni.

Dzięki duplikacji środowiska i wielu testom udało się znaleźć słabe strony wirówek i tak powstał Stuxnet. Robaka zaprojektowano tak, aby zaatakować tylko jeden cel — elektrownię Natanz w Iranie i nic poza tym. Kod Stuxneta powstał we współpracy NSA i Izraelskiej jednostki 8200, która podobno lepiej od Amerykanów z NSA zna się na bezpieczeństwie sieci komputerowych.

Żydzi przegięli

Problem w tym, ze Stuxnet zrobił to, czego teoretycznie zrobić nie mógł — rozprzestrzenił się poza elektrownie Natanz. USA podejrzewa, że to Izrael zmodyfikował jeden z wariantów robaka tak, że był on w stanie pracować poza elektrownią Natanz. Tak David relacjonuje spotkanie z prezydentem Obamą:

“We think there was a modification done by the Israelis,” one of the briefers told the president, “and we don’t know if we were part of that activity.”

Ale to nie Obama wpadł na pomysł prowadzenia komputerowej wojny z innymi krajami. Program o nazwie “Olympic Game” zaczął Bush. Obama go tylko przyśpieszył… Kiedy Stuxnet wypłynął poza Natanz, Obama kazał kontynuować akcję i dopiero druga, a następnie trzecia wersja Stuxnetu wg osób zaangażowanych w ten projekt, zniszczyła tysiące wirówek w elektrowni Natanz.

Hipokryci z USA

Barack Obama to laureat pokojowej nagrody Nobla, prezydent USA, kraju który notorycznie oskarża chiński rząd o atakowanie amerykańskich sieci komputerowych, specjalnie szkolonymi do tego celu jednostkami wojskowymi. Jak jednak wynika z powyższej historii, USA robi dokładnie to samo co Chiny. Pytanie, czy Iran to jedyny cel w software’owej wojnie USA? I jakie jeszcze narzędzia oprócz Stuxnetu USA posiada w swoim arsenale? Ostatnio modnym tematem jest Flame

PS. Cała ta historia wygląda niesamowicie ciekawie w kontekście niedawnej deklaracji USA, że na ataki komputerowe będą odpowiadać …rakietami ;)


Przeczytaj także:



64 komentarzy

Dodaj komentarz
  1. Było do przewidzenia. Amerykańce kombinują jak konie pod górę, jak ugryźć arabię i tamte okolice. Problem w tym, że fizycznie już nie mogą.. nie mają pretekstu, to cybernetycznie próbują dokopać. Co by nie powiedzieć, sposoby mają już kompletnie żenujące.

    • W żadnym wypadku nie nazwał bym tego próbą “dokopaniem”. Cała, nazwijmy to, “afera” ze Stuxnetem jest logicznym krokiem w działaniach zarówno Izraela jak i USA. Wojna – jak mówił o niej Clausewitz – to przedłużenie polityki tylko innymi środkami. Celowo mówię tu o wojnie, bo oto na naszych oczach tworzy się historia – za 20 lat, sabotowanie elektrowni atomowej będzie uznane za wypowiedzenie wojny. Zresztą jak wiemy od jakiegoś czasu Pentagon wprowadził taką właśnie doktrynę. Wróćmy jednak do meritum. Zarówno Izrael jak i USA paranoicznie boja się, że jakiś kraj muzułmański mógłby posiadać broń atomową. (Dlatego USA trzyma Pakistan jak najbliżej.) Gdy środki dyplomatyczne zawiodły, a tak było w przypadku irańskiego programu atomowego, pozostał tylko sabotaż… do tego jakimś dziwnym trafem giną irańscy naukowcy (oczywiście nie wiadomo kto stoi za zamachami i zabójstwami). W naukach politycznych nazywa się to realistycznym podejściem – a to co obserwujemy to gra o sumie zerowej. Dla Izraela to kwestia być albo nie być. USA z kolei zdaje się upatrywać w tym krok zapobiegawczy ( w perspektywie 10-20 lat).

    • ja tam wole atomowe mocarstwo z coca-colą, murzynami i rock and rollem niż atomowe mocarstwo z kobietami w workach na śmieci i wiarą w urojenia, znaczy się religią.

    • A ja wole atomowe mocarstwo z kobietami szanującymi swoją cielesność oraz rozwiającymi swoją duchowość, niż ludzi pijących wodę z kwasem i bombardujących swe uszy infantylnym hałasem.

    • >sugerowanie że kobiety na zachodzie nie szanują się

      prawiczek wykryty

  2. Oj grubo jeżeli to wszystko prawda.

    • Dlaczego? Bo wcześniej wywiady nie realizowały swoich celów w sposoby “kontrowersyjne”? Nic nowego, cele te same, sposoby nieco nowocześniejsze.

    • przecierz to bylo wiadome od dawna, co ty w bajki wierzysz ?
      zawsze jest tak ze najbardziej zainteresowaniy sa winni,tylko nie ma jeszcze dowodow na to
      zbrodnia zadko kiedy jest “bezinteresowna”

  3. “Jak podsumowuje to jedna z osób pracująca przy “wdrożeniu Stuxneta”,
    ( Czy wiadomo coś o twórcach stuxneta ? )
    A co do USA :
    “Uniknięcie zbrojnego ataku Izraela na Iran i rozprzestrzenienia się walk w rejonie”
    To kolejna wymówka żeby kontrolować kolejny kraj…

  4. nagłówek przypomina mi wydarzenia dziejące się w nie jednym filmie . czekamy az hakerzy przejmą tą zabawkę ; )

    ogółem rzecz biorąc zaczynając się dziać rzeczy które kiedyś były w filmach

    ( czekam na informacje ze prace nad super ludzmi im się udały )

    Ps: do admina masz literówke w tekście “kontroi…”

  5. “Młodszy brat Stuxneta” <- wiem, czepiam się, ale skoro powstał wcześniej, to chyba starszy, nie? ;P

  6. To wszystko ma sens.

    • ciekawe czy ten ‘wyciek’ jest po to zeby iran musial zareagowac i usa mialo pretekst do pacyfikacji…

    • Iran na nic nie musi reagować. To była tajemnica poliszynela. Przecież Iran od dawna twierdził, że to USA i Izrael. Nie są tacy głupi, co najwyżej zgłoszą to do UN i nagłośnią sprawę dla tzw. “opinii międzynarodowej” i na tym się skończy. Zresztą teraz kiedy mają już broń wyprodukowaną przez USA i Izrael prędzej będą próbowali ją przerobić i użyć sami.

    • @M.W.
      Iran już się odegrał, bo zespoofował sygnał GPS i wyprowadził Drona oszukując go, że niby ląduje w Pakistanie niedaleko irańskiej granicy.

    • @Paweł
      Czytałem. Z tego co pamiętam Obama oficjalnie zarządał jego zwrotu. Coż kiedyś nazywano to zimną wojną.

    • @M.W. Nie zażądał tylko grzecznie poprosił o zwrot drona, który “przypadkiem gdzieś mu się zawieruszył”;)
      Sami raczej niczego nie przerobią, we współpracy z Rosją albo Chinami to i owszem. To nie przypadek, że Rosjanie grając kartą Gruzji chronią Iran.

    • @M.W.
      Teraz wszytko jest bardziej cukierkowe więc zimnej wojny nie ma.
      Tak samo z resztą, jak zamiast wojen są: “misje stabilizacyjne”, “operacje pokojowe” i “kinetyczne operacje militarne”.

  7. W zamian za milczenie juz pewni poszla spora sumka na konto Davida

    • Prędzej na przejeździe kolejowym zgaśnie mu silnik samochodu…

      …, a on aż zasłabnie ze stresu.

    • Albo będzie brał udział w katastrofie lotniczej / strzeli samobója w pustym garażu z pistoletu bez amunicji.

  8. Jeżeli jakiś dziennikarz coś napisał, a jego źródła są tajne, to skąd wiadomo, że te źródła faktycznie są?
    Pytam ogólnie.

    • Cóż w USA jest trochę inna kultura dziennikarska. W Polsce oczywiście dziennikarz też ma obowiązek chronić swoich informatorów, bardziej chodzi mi o etykę oraz fakt, że praca dziennikarza jest tam traktowana jako zawód zaufania publicznego. Po prostu nie piszą co im ślina na język naniesie. Na dodatek w tym konkretnym przypadku renoma gazety jest niejako gwarancją prawdziwości tych informacji. Mówiąc krótko i przekładając to na polskie reali musimy dać wiarę, podobnie jak wierzymy Niebezpiecznikowi :)

    • @M.W.
      Niestety nawet NYT miał ciemną kartę w postaci młodego dziennikarza zmyślającego artykóły: http://www.przeglad-tygodnik.pl/pl/artykul/afera-new-york-timesie. Parę lat temu to była megaafera, o której dużo się mówiło..

  9. Wiadomo kto stal za zamachami na uczonych Iranskich – wlasnie wykonano wyrok na jednym z nich – prasa o tym pisala.

    • Podrzucisz link?

  10. Czyli według własnego ustawodawstwa USA podjęły działania wojenne wobec Iranu?
    http://rt.com/usa/news/pentagon-cyber-attacks-war/

  11. Laureat Pokojowej Nagrody Nobla prekursorem cyberwojny? Dobre! :)

  12. A nie zastanawia nikogo to, że Stuxnet mógł też dotrzeć do elektrowni w Fukushimie?

    • …i puścić na nią tsunami…

  13. Można było to przewidzieć. USA od dawna tonie, ich pieniądz jest nic nie wart, drukowany beztrosko przez bank rezerw federalnych, przestaje mieć rację bytu na arenie rynków naftowych. Media forsują pogląd, jakoby Iran posiadał głowice nuklearne, co dawno okazało się nieprawdą. Polityczna gra trwa. Pomyślcie, co mają wspólnego ze sobą takie zdarzenia jak atak na WTC, czego następstwem była wojna w Iraku, Afganistan, Libia, teraz Iran? Dlaczego Muammar Khaddafi – według ONZ cudny przywódca (miał dostać nagrodę ONZ Obrońcy Praw Człowieka) zostaje okrzyknięty w mediach świata tyranem i zaraz potem USA wkracza aby uwolnić Libijczyków od jarzma “dyktatora”? Otóż Khadafi krótko przed śmiercią zapowiedział odejśćie od posługiwania się dolarem przy transakcjach za ropę. Pierwsze co zrobiło USA po spacyfikowaniu libii, to utworzenie nowego banku centralnego. I tak jest w każdym z tych przypadków. Amerykański dolar nie istnieje od roku 1913, kiedy to utworzono fed. Wiedzieliście o tym, że fed nie jest instytucją państwową? Tak, jest prywatny. Rząd USA tak naprawdę nie rządzi. Rządzą bankierzy, trzymający w łapach dolara, który najprawdopodobniej już dawno nie ma pokrycia w złocie, lub nigdy go nie miał. Przypomnijmy co J.F. Kennedy zapowiedział, zaraz przed tym, jak dostał kulkę? Tak, chciał zniszczyć system rezerwy federalnej i przywrócić parytet złota. Może myślicie, że Was to nie dotyczy. Ale zastanówcie się, dlaczego Polska wygląda, jak wygląda? Co takiego stało się wtedy, gdy “po obaleniu komunizmu” miały wkroczyć do kraju kapitalizm, wolny rynek? Po nitce do kłębka; dwa nazwiska – Sachs i Soros. Oczywiście nie można umniejszać tu zasług ówczesnej władzy-u-schyłku.

    • Dobrze gada, polejcie mu

    • To, że dolar nie ma pokrycia w złocie, podobnie jak żadna inna waluta, nie jest żadną tajemnicą. Co to znaczy “dolar nie istnieje”? Co z tego, że FED jest prywatny?

    • Korzystasz z pełni swobód demokratycznych, z wolności słowa, z prawa do własnych sądów. Korzystasz z tego, ze w Polsce nie idzie sie do pierdla, za choćby nawet najdziwniejsze poglądy. Korzystasz z tego co wywalczyliśmy, vco okupiliśmy krwią wielu pokoleń.
      I masz czelność to atakować? Masz czelnośc nazywać UE, coś dzięki czemu mozemy mieszkać gdzie chcemy, możemy się przemieszczać jak chcemy, o czym marzyły nasze wcześniejsze pokolenia, państwem faszystowskim? Ue, dzięki którmu miliony Polakow mogło odnaleźć sie w Europie, a część z nich po prostu mogła wyjśc z życiowego dołka, utrzymać normalnie rodziny, czy też nie zdechnąć z głodu w Polsce, nazywasz państwem faszystowskim? Sory, ale brak mi na ciebie słów.

      Jeżeli tak Ci źle w demokracji i uważasz, ze lepszy jest tyran niż swoobody demokratyczne, o czym miałem nieprzyjemnośc przeczytać zaglądając przypadkiem na twój blożek, to won do Zimbabwe, do Korei Pólnocnej, do Birmy.Ale polecam ci Gwinee Równikową. Tam jest taki mało znany w Europie tyrano Teodoro Obiang Nguema Mbasogo. On też nie lubi demokracji. Też zapewne kropkuje to słowo. Na pewno będzie ci dobrze w jednej z jego katowni, gdzie siedzą ludzie którzy walczą w Gwinei o wolność słowa o demokrację.

      Ale póki jesteś w Polsce i z Polski atakujesz coć o co walczyło wiele pokoleń; co udało nam się wywalczyć, utrzymać i co trwa i trwać będzie po wsze czasy-demokrację to mam do ciebie jedno słowo. Spierdalaj.

    • @klapklap: nikt nie wie co złego, ale to na pewno wina tego wrednego J.P. Morgana ;D I jeszcze pewnie Drucker też w tym siedzi, bo wymyślił, że można prywatyzować państwowe włości ;P

      @Papiesz atleta: wolność słowa (o którą tyle walczyliśmy, bla bla bla…). Ma prawo mówić co sobie chce, tak długo jak nie są to wulgaryzmy, mowa nienawiści etc. Dość porządnie się wypowiada póki co, więc Twoje ostatnio słowo nie ustoi. Co prawda IMO część z jego wypowiedzi to banialuki, ale może je mówić. Nie broń tej wywalczonej wolności słowa, przez zamykanie ust, bo to zawsze biednie wypada.

      @jozef_k: na tym mniej więcej polega kapitalizm. Że jeśli bankierzy – czyli firmy prywatne – uznają, że dzieje się źle to mogą zawrzeć umowę (kapitalizm == w teorii możliwość zawierania dowolnych umów) i utworzyć sobie taki Fed. Potem nawet, tu Cię zaskoczę, mogą zawierać inne umowy. Np. z rządem. To co było w latach 1830-1860+ (nie pamiętam dokładnie), tj. wolna amerykanka, funkcjonowało o wiele gorzej. Za skimming karty płatniczej byś nic z ubezpieczenie nie dostał — ale dolar byłby czysto rządowy i amerykański, że ho ho ;P Każdy stan by Ci dawał dolary ze zdjęciem swojego własnego ulubionego prezydenta nawet ;)

      [ To trochę tak jak ludzie psioczą, że policja jest z podatków, a nie wiedzą jak zostało to wymyślone i co było przed opodatkowaniem — hint: np. Benjamin Franklin i jego poczynania w mieście Filadelfia. ]

    • Będę zobowiązany za oświecenie mnie w jednej kwestii: W Libii USA utworzyły bank centralny rozliczający transakcje w dolarach. Dlaczego w takim razie odcięto jakiś czas temu Iran od systemu SWIFT, co uniemożliwiłoby międzynarodowe płatności za ropę? Odpowiedzią było żądanie rozliczania surowca w złocie.

    • Papierzu atleto, czy mógłbyś proszę rozwinąć swoją wypowiedz i odpowiedzieć na pytanie o ile lepiej obecni obywatele UE korzystają ‘z pełni swobód demokratycznych, z wolności słowa, z prawa do własnych sądów’, niż to robili obywatele Niemiec faszystowskich? Bo ja jakoś nie widzę większej różnicy, ale może nie znam się na historii…
      Niemcy mieli dobrze, ‘żydowskie parchy’ miały gorzej. Teraz obywatele UE mają lepiej, ‘islamscy tyrani’ mają gorzej.

  14. Hmm, gdyby LulzSec jeszcze funkcjonowało to w tej chwili możnaby rzec, że zapowiada się epickie lato ;)

  15. ciekawe czy poprosi o azyl w Japonii

  16. I tak właśnie “redakcja” (ciekawe, że nikt nie miał odwagi bezpośrednio się podpisać pod artykułem) zafundowała sobie wpisanie na listę “persona non grata” na teren USA i Izraela. Teraz będzie monitorowana jako anty-amerykańska i anty-izraelska. Albo jesteś za tymi państwami, albo jesteś ich wrogiem. Nie wolno mówić o żadnej hipokryzji bo w końcu Amerykanie nie torturują nikogo u siebie tak jak robią to Chiny. Amerykanie robią to poza USA, a to zasadnicza różnica:) Także o wizie do tych krajów możecie zapomnieć….;)

    • Tak, masz rację, właśnie mi cofnęli wizę. O cholercia… Podpis redakcja pojawia się jeśli więcej niż 1 osoba uczestniczyła przy pisaniu artykułu.

  17. Tak jak pisałem :]

  18. film adekwatny:
    http://www.youtube.com/watch?v=cmCKJi3CKGE

  19. Dobry PR to podstawa.

  20. “USA robi dokładnie to samo co Chiny” => “USA robi dokładnie to *co podobno wg raportów USA* robią Chiny”

  21. Sam fakt mnie nie dziwi, dziwi natomiast to, jak gładko ta informacja wypłynęła, bez oskarżeń o molestowanie i ekstradycję, dajmy na to, do Szwecji ;)

  22. jak chcecie ‘njusy’ na temat prezydentow, to polecam zacną perełkę doktora z youtuba:
    totalny atak – tajemnice tajemnych stowarzyszen.

    iście hakersko brzmi, co? ;)

  23. Może zadziwię niektórych pytaniem, ale: czym są te “wirówki” o których mowa w artykule i jaki związek mają z elektrowniami atomowymi?

    To co znalazłem na wikipedii (http://pl.wikipedia.org/wiki/Wir%C3%B3wka) to chyba nie jest to o czym mowa w artykule.

    BTW
    To nie amerykanie mają czasem sprawować pieczę nad tą elektrownią co ma w Polsce kiedyś powstać? ^^

  24. “Żydzi przegięli”

    Korekta. Powinno być Izraelczycy. Żydzi to narodowość, a w tym kontekście mówimy o państwie Izrael. Obywatelami Izraela są Izraelczycy.

  25. Moim skromnym zdaniem Obama nie zasługuje na Nobla. Mnie osobiście razi jeden fakt – obcięcie budżetu dla NASA, przez co później polecimy na Marsa.

    Co do artykułu, wydaje mi się to być głupim posunięciem…

  26. Odnośnie wcześniejszych postów, dolar swego czasu był oparty na złocie, lecz o ile dobrze pamiętam, król Francji kilka wieków wstecz zażądał wypłaty złota w zamian za ich zielone banknoty, i od tej pory dolar nie jest oparty na złocie, a co do kolejnego posta, to np funt brytyjski jest oparty na złocie.

    A ogólnie do tematu, bardzo dobrze, że ktoś przestał się bać i pokazał jaka ta Ameryka jest wspaniała i jakim wielkim są prekursorem idei globalnego pokoju.

  27. czy to już nie było przypadkiem przytoczone w innym artykule? “Tunezja przechwytuje hasła do Facebooka i GMaila” cyt: “, przeczytajcie artykuł z NYT o rzekomych testach Stuxnetu w specjalnie do tego celu stworzonej amerykańsko-izraelskiej kopii irańskiej elektrownii…” z 18:18 16/1/2011

  28. Odnośnie wcześniejszych postów, dolar swego czasu był oparty na złocie, lecz o ile dobrze pamiętam, król Francji kilka wieków wstecz zażądał wypłaty złota w zamian za ich zielone banknoty, i od tej pory dolar nie jest oparty na złocie, a co do kolejnego posta, to np funt brytyjski jest oparty na złocie.

    – Raczej dolar nigdy nie był oparty na złocie. To jest prywatna waluta żydowskich banków, którą pozyczają rządowi USA na procent. Tylko jeden prezydent USA wydrukował państwową walutę i oparł ją na srebrze. Za to go banksterzy zabili, a pieniądze zostały zniszczone.

    A co do Stuxneta, to może się mylę, ale krążył w sieci ukryty na długo zanim ktokolwiek słyszał o Obamie.

  29. Zastanawiam się, jak można wierzyć w taki wyciek? Nigdy w życiu instytucje rządowe USA dobrowolnie nie przyznałyby się do napisania malware i ataku na suwerenne Państwo. Po pierwsze w USA jest to ciężkie przestępstwo karne, po drugie oznacza przyznanie się do ataku na Iran i reperkusji. Nikt nie podejmuje takich działań, żeby się potem chwalić. Poza tym bardziej prawdopodobny jest Izrael znany z takich rzeczy niż USA. Oczywiście wszystko jest możliwe, ale dla mnie to dziennikarskie bujdy na resorach. Póki nie będzie dowodów, nie ma co wierzyć w takie doniesienia.

  30. […] to trzeci po USA i Izrealu kraj, który oficjalnie przyznaje, że posiada wyszkoloną w atakach informatycznych jednostę […]

  31. […] Stuxneta, robaka który unieszkodliwił elektrownię jądrową w Iranie i do stworzenia którego przyznało się USA i Izrazel? A pamiętacie Duqu? Malware, którego zadaniem była jedynie kradzież informacji, a który […]

  32. Nie chcę się chwalić, ale parę miesięcy temu, pisałem e-maila do “Niebezpiecznika” z pytaniem, co sądzą o teorii, że jednym z podstawowych zadań stuxnet’u, to taki cyfrowy “UAV” stworzony przez USA :P trafiłem w 10. (“zmapowanie sieci elektrowni”) pozdrawiam
    btw. Nie dostałem żadnej odp :(( Nawet takiej w której ktoś posądzał mnie o bajkopisarstwo :P

  33. […] F-Secure podzieliło się ciekawym e-mailem, jaki otrzymało od irańskiego naukowca rzekomo pracującego w elektrowni atomowej Natanz. Elektrownie tą znamy głównie z tego, że skutecznie zaatakował ją robak Stuxnet, który — wiele na to wskazuje — jest “cyberbronią” stworzoną przez USA i Izrael. […]

  34. […] 0day’ów w swoich atakach (nawet tych o niskim priorytecie), a USA wraz z Izraelem, potrafią “spalić” 3 0day’e w jednej kampanii… Obecna architektura botnetu Red October jest jakby rozwinięciem architektur Exploit […]

  35. […] się ciekawy wątek w historii Stuxneta, złośliwego robaka autorstwa CIA i Mossadu, który sparaliżował infrastrukturę irańskiej elektrowni nuklearnej. Jak wyjawił Eugeniusz […]

Twój komentarz

Zamieszczając komentarz akceptujesz regulamin dodawania komentarzy. Przez moderację nie przejdą: wycieczki osobiste, komentarze nie na temat, wulgaryzmy.

RSS dla komentarzy: